:: Πολιτισμός - Παράδoση ::
 

 

ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
Το γεγονός ότι η Καβάλα απο την αρχαιότητα ακόμη, είναι ένα απο τα σημαντικότερα λιμάνια της χώρας, γινόταν δέκτης πολλών και διαφορετικών φυλών που κάθε μία απο αυτές έβαλε το δικό της λιθαράκι στο "χτίσιμο" ενός ξεχωριστού πολιτισμού.
Τα στοιχεία του πολιτισμού αυτού έχουν ρίζες στην Ευρώπη αλλά και στην Ανατολή και το κράμα τους συνθέτει ένα πραγματικά ενδιαφέρον πολιτιστικό παζλ.

ΠΑΡΑΔΟΣΗ
Η διατήρηση των παραδόσεων, κάνουν την Καβάλα μια απο τις πιο ζωντανές πόλεις. Πόντιοι, Μικρασιάτες, Θρακιώτες και Σαρακατσάνοι, "χαρίζουν" τη δική τους πολύτιμη κληρονομιά που με τόση ευλάβεια μετέφεραν οι πρόγονοί τους στο πέρασμα των χρόνων και την διατηρούν μέσα από τα πολλά ήθη και έθιμά τους.
Τα έθιμα, αφορούν κυρίως τις μεγάλες γιορτές της Ορθοδοξίας, όπως τα Χριστούγεννα και την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, ενώ και τα έθιμα που υπάρχουν για το γάμο ή τις παραμονές των γιορτών πολλών Αγίων, όπως του Αγίου Θεοδώρου, του Αι- Γιάννη κλπ.
Πασίγνωστο είναι το έθιμο του Κλυδωνα, το οποίο αναβιώνουν αρκετοί πολιτιστικοί σύλλογοι, οι Αράπηδες που επίσης αναβιώνονται στην Νικήσιανη Παγγαίου κάθε χρόνο, ή ακόμα και το έθιμο του Κιοπέκ - Μπέη η αναπαράσταση του οποίο γίνεται επίσης κάθε χρόνο στην Χρυσούπολη.

ΠΝΕΥΜΑ
Το πνεύμα το αθάνατο, το ελληνικό, που με το πέρασμα των αιώνων παραμένει ένας από τους πολυτιμότερους θησαυρούς, ζει και ακμάζει στην Καβάλα, που γέννησε και γεννά λογοτέχνες και ποιητές. Η Καβάλα, είναι μια πόλη που εκτός των άλλων έχει και έντονη πνευματική δραστηριότητα από το 1950 ακόμα. Λογοτέχνες και ποιητές αποτελούν την αξιόλογη πνευματική και καλλιτεχνική της "προίκα" που είναι γνωστή ακόμη και εκτός Ελλάδας.

Ο Βασίλης Βασιλικός, είναι ένας από τους γνωστότερους έλληνες πεζογράφους που γεννήθηκε στην Καβάλα το 1934. Σημαντικότερα έργα του: το "Τελευταίο Αντίο", η "Φλόγα της Αγάπης", "Η Διήγηση του Ιάσονα" κ.α.

Ο Πρόδρομος Μάρκογλου: Σημαντική μορφή στο χώρο της ποίησης, γεννήθηκε στην Καβάλα το 1935. Σπουδαιότερα έργα του, οι συλλογές "Έγκλειστοι", "Χωροστάθμηση", αλλά και αρκετά πεζογραφήματα.

Ο Χρόνης Μίσσιος: Γνωστός λογοτέχνης ο οποίος γεννήθηκε στην Καβάλα το 1930. Πρώτο του βιβλίο το "Καλά εσύ σκοτώθηκες νωρίς".

Ο Διαμαντής Αξιώτης: Ένας πολύ γνωστός Καβαλιώτης συγγραφέας μέλος της Ένωσης Ελλήνων Λογοτεχνών και Ιδρυτικό μέλος της Ένωσης Συγγραφέων, Μακεδονίας, Θράκης από το 1992. Γνωστές είναι οι ποιητικές του συλλογές: "Ιχώρ", "Ποσοστό ευθύνης", κ.α., οι ανθολογίες του "Καβαλιώτες ποιητές", "Διηγήματα του Φώτη Πρασίνη" κ.α.

Ο Φώτης Πρασίνης: Πρόσφυγας που φθάνει στην Καβάλα το 1923 σε ηλικία 11 ετών. Έγραψε τριανταένα διηγήματα και μια ολοκληρωμένη σειρά από "Ταξιδιωτικά" κείμενα.

Ο Κοσμάς Χαρπαντίδης, που γεννήθηκε στη Καβάλα και το πρώτο του συγγραφικό έργο, είναι τα διηγήματα "Μανία Πόλεως" ενώ ακολούθησαν και άλλα σημαντικά βιβλία.

ΤΕΧΝΗ
Γλυπτά, πίνακες ζωγραφικής και υπέροχες αγιογραφίες, είναι μερικά απο τα σπουδαία δείγματα Καβαλιωτών καλλιτεχνών που έλαμψαν κατά την αρχαιότητα και τους μετέπειτα χρόνους αλλά και σύγρονων, που συνεχίζουν δημιουργούν πραγματικά αριστουργήματα. Η Καβάλα "γέννησε" σημαντικούς καλλιτέχνες που άφησαν πίσω τους αξιόλογα έργα αρκετά από τα οποία είναι γνωστά παγκοσμίως. Οι σημαντικότεροι από αυτούς είναι:

Δημοσθένης Σωτηρούδης, που σπούδασε γλυπτική και ταξίδεψε στην Αμερική, όμως τελικά τον κέρδισε η Καβάλα. Καθόλη τη διάρκεια της καριέρας του, έχει παρουσιάσει 16 ατομικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Θέμης Σιμιτσάκος: Μετά τις σπουδές του στις καλές τέχνες μυήθηκε στην βυζαντινή ζωγραφική στον αγιογραφικό οίκο των Δανηλαίων στο Άγιο Όρος. Τα έργα του βρίσκονται σε Ναούς της Ιεράς Μητροπόλεως Φιλίππων, Νεαπόλεως και Θάσου, αλλά και σε αρκετές ιδιωτικές συλλογές.

Μπάμπης Γαμβρέλης: Μαθήτευσε δίπλα στον πατέρα του, ο οποίος δούλεψε τρία χρόνια στο Άγιο Όρος. Τα έργα του κοσμούν ιδιωτικές συλλογές και ναούς σε ολόκληρη την Ελλάδα αλλά και το εξωτερικό.

Θέμης Κελέκης: Μαθήτευσε κοντά στον Αγιογράφο Γ. Χατζόπουλο και συμπλήρωσε τις σπουδές του στο Παρίσι. Έχει λάβει 8 βραβεία Καλλιτεχνικής αξίας και ζει και εργάζεται στην Καβάλα.

Στον χώρο των γραμμάτων και των τεχνών όμως σημαντικές μορφές έχει να επιδείξει και το νησί της Θάσου με γνωστότερους τους:
Ηγήμων ή Ηγέμων που θεωρείται ο εφευρέτης της παρωδίας, αλλά και άριστος κωμικός ποιητής και ηθοποιός. Δυστυχώς δεν έχει σωθεί κανένα από τα έργα του.

Στησίμβροτος, ο οποίος έζησε την εποχή του Κίμωνα και του Περικλή και ήταν σοφιστής και ρήτορας. Έχει γράψει λίβελο για τον Θεμιστοκλή, τον Θουκυδίδη και τον Περικλή, αλλά και βιβλία για τα μυστήρια και τον Όμηρο.

Ο Ανδροσθένης που ήταν συγγραφέας και ακολούθησε τον Μέγα Αλέξανδρο στην εκστρατεία του κατά της Ασίας και έγραψε το βιβλίο με τίτλο "Ινδικής Παράπλους".

Από τους γνωστότερους Θάσιους καλλιτέχνες, που συνέβαλε τα μέγιστα στην ελληνική ζωγραφική υπήρξε ο ζωγράφος και γλύπτης Πολύγνωτος. Τα ασύγκριτης ομορφιάς έργα ζωγραφικής και οι τοιχογραφίες του, στόλισαν το Θησείο και το Ανάκειο, ενώ δύο πίνακές του βρέθηκαν στα Προπύλαια.

Ο Αγλαοφών και ο Αριτοφών, πατέρας και αδελφός αντίστοιχα του Πολύγνωτου, παρουσίασαν και αυτοί σημαντικό έργο, όπως και ο γλύπτης Σωσικλής που συναγωνιζόταν τον Πολυγνωτο και τον Φειδία.

Εικοσιπέντε αιώνες μετά, ένας άλλος Πολύγνωτος, ο Πολύγνωτος Βαγής, αναδεικνύεται ένας από τους πιο πασίγνωστους γλύπτες που μεγαλούργησε την Αμερική και κληροδότησε όλα του τα έργα στο Ελληνικό Δημόσιο.Το καλλιτεχνικό παζλ της Καβάλας, συμπληρώνουν οι θεατρικές ομάδες, με γνωστότερη αυτή του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας που συμμετέχει σε όλα τα πολιτιστικά δρώμενα του τόπου.

photos: ΔΕΤΑΚ, ΕΚΔΟΣΕΙΣ TOUBI'S, Νομαρχία Καβάλας